ਹਰਿਆਣਾ ‘ਚ ਲੱਗੇ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ, ਰੋਹਤਕ ਅਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ‘ਚ ਘਰ ਹਿੱਲੇ
ਹਰਿਆਣਾ ‘ਚ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ 7.50 ਵਜੇ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਹ ਝਟਕੇ ਰੋਹਤਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ । ਰਿਐਕਟਰ ਸਕੇਲ ‘ਤੇ ਭੂਚਾਲ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ 3 ਸੀ। ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰੋਹਤਕ ਦੇ ਅੰਦਰ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅੰਦਰ ਸੀ। ਭੂਚਾਲ ਕਾਰਨ ਘਰਾਂ ‘ਚ ਲੱਗੇ ਪੱਖੇ ਹਿੱਲਣ ਲੱਗੇ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ‘ਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲ ਗਈ। ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ।
ਰੋਹਤਕ ਜ਼ੋਨ 3 ਅਤੇ 4 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ
ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਜ਼ੋਨਿੰਗ ਨਕਸ਼ੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੋਹਤਕ-ਝੱਜਰ ਜ਼ੋਨ 3 ਅਤੇ ਜ਼ੋਨ 4 ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੂੰ 4 ਜ਼ੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਨ 2, 3, 4 ਅਤੇ 5 ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਜੋਖਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜ਼ੋਨ 2 ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ੋਨ 5 ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਨਕਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਨ 2 ਨੂੰ ਨੀਲਾ ਜ਼ੋਨ, 3 ਨੂੰ ਪੀਲਾ ਜ਼ੋਨ, 4 ਨੂੰ ਸੰਤਰੀ ਅਤੇ ਜ਼ੋਨ 5 ਨੂੰ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੋਹਤਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਦਿੱਲੀ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਜ਼ੋਨ 4 ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿਸਾਰ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਜ਼ੋਨ 3 ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਰੋਹਤਕ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਭੂਚਾਲ ਆ ਚੁੱਕਿਆ
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2 ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਨੂੰ ਰੋਹਤਕ ਵਿੱਚ 2.6 ਤੀਬਰਤਾ ਦਾ ਭੂਚਾਲ ਆਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਆਸਪਾਸ ਦੇ ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਚ ਕੰਬਣੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਰੋਹਤਕ ਤੋਂ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੂਰਬ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਖੇੜੀ ਸਾਧ ਪਿੰਡ ਸੀ। ਧਰਤੀ ਤੋਂ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੇਠਾਂ ਮੂਵਮੈਂਟ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਕ ਮਹੀਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਸਤੰਬਰ 2023 ਵਿਚ ਰੋਹਤਕ ਵਿਚ ਦੋ ਵਾਰ ਭੂਚਾਲ ਆਇਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਭੂਚਾਲ ਸਵੇਰੇ 12:27 ਵਜੇ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਸਵੇਰੇ 01:44 ਵਜੇ ਆਇਆ। ਪਹਿਲੇ ਭੂਚਾਲ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ 2.6 ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਭੂਚਾਲ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ 2.7 ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇੱਕ ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਪੋਲੰਗੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਦੂਜੇ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ।
ਇਹ ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੀ ਕਾਰਨ?
ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਤੋਂ ਮਹਿੰਦਰਗੜ੍ਹ ਤੱਕ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਫਾਲਟ ਲਾਈਨ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਣਗਿਣਤ ਤਰੇੜਾਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਟਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਪਲੇਟਾਂ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਾਈਬ੍ਰੇਸ਼ਨ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਮਾਮੂਲੀ ਟੱਕਰ ਨਾਲ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਭਾਜਪਾ ਵਿਧਾਇਕ ‘ਤੇ ਲੱਗਿਆ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦਾ ਦੋਸ਼
ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੁਚਾਲ ਰੋਧਕ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਘਰ ਬਣਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉੱਚੇ ਘਰ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ। ਘਰ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਪਰਖ ਅਤੇ ਭੂਚਾਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਘਰ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
